Verschil tussen gelijk hebben en gelijk krijgen

Uitgave: Pensioen Bestuur & Management (PBM) nummer 2 2020

CECILE LAMMES, REDACTEUR PBM Rubriek: Communicatie
Geplaatst op 24-03-2020
Verschil tussen gelijk hebben en gelijk krijgen Het sentiment rondom pensioenen, het pensioenstelsel en het nieuwe pensioenakkoord is overwegend negatief. Deelnemers, jong en oud, voelen de angst voor verlies. In de publieke opinie overheerst het beeld dat de oudedagsvoorziening alleen maar minder wordt, dat mensen steeds meer zelf moeten regelen en dat de volgende generatie in de kou staat. Voor pensioenfondsbestuurders is het lastig om op dit sentiment te reageren.

Aan het woord is Ralph van Disseldorp, partner bij de Reputatiegroep. “Pensioenfondsen zijn de afgelopen jaren veel en op een negatieve manier in het nieuws geweest, en dat is volstrekt onnodig. Er is een groot verschil tussen gelijk hebben en gelijk krijgen. Het is de natuurlijke reflex om te gaan ‘zenden’ met nog meer technische informatie.
Met feiten, cijfers en het aloude argument dat het Nederlandse pensioenstelsel misschien wel het beste stelsel ter wereld is. De toonzetting is helaas te vaak krampachtig en soms gelijk-hebberig, zoals: “We leggen het nog één keer uit’. Het gevolg is een krampachtige discussie over het korten van bestaande pensioenen, gemixt met een moeizame dialoog over fictieve rekenrentes.”

Dialoog over het stelsel is complex
“De afgelopen jaren is door uitvoeringsorganisaties veel geïnvesteerd in pensioencommunicatie en dat werpt zijn vruchten af. Informatie wordt inmiddels beter, eerder en eigentijdser gebracht”, aldus Ralph.
“Tegelijkertijd is er wel een andere communicatiestijl nodig om te zorgen voor meer pensioenbewustzijn. Dat begint bij meer luisteren, dilemma’s adresseren en vooral keuzemogelijkheden schetsen. Maak helder wat de waarden zijn waar het fonds voor staat en richt de boodschap minder op de techniek.”

Ralph gaat verder “Ik heb een oma van 94 die nog helemaal zelfstandig woont. Ze geniet iedere dag van alles wat ze kan doen. Zelf heeft ze nooit betaald werk gehad. Ze had het druk met het opvoeden van drie kinderen en het runnen van het huishouden. Ze heeft het nu goed op haar oude dag. Haar man is helaas al jaren geleden overleden, maar ze heeft een fijn leven door het partnerpensioen van haar man die al meer dan 35 jaar geleden met pensioen ging. Deze oude dag heeft zij mede te danken aan de waarden van het pensioenfonds van haar man. Zij is een voorbeeld voor de vele verhalen van hoe pensioen in Nederland is geregeld. Het over de bühne krijgen van dit perspectief, vergt een geïntegreerde aanpak.”

Haal de buitenwereld binnen
“Het is bekend dat de laatste jaren arbeid veel flexibeler is geworden. Zo zijn er veel meer zzp’ers bijgekomen en medewerkers hebben allang geen levenslange carrière meer bij één bedrijf. Het is volstrekt normaal geworden dat mensen eens in de zes tot zeven jaar iets anders gaan doen. En dat is slecht voor de medewerkers. Zij bouwen nu namelijk op diverse plekken kleine pensioenen op. Gelukkig zijn er een paar pensioenfondsen bezig om hun fonds open te stellen voor zzp’ers.
Het tweede probleem van de pensioenfondsen is dat ze star ingericht zijn in silo’s. Iedere branche heeft traditioneel zijn eigen pensioenfonds. Maar werelden gaan steeds meer door elkaar lopen (blurring). Kijk eens wat er bijvoorbeeld gebeurt bij ICT in de gezondheidszorg. Die hele sector gaat de komende jaren veranderen. Het is aan pensioenfondsen om een goed antwoord te vinden op dit soort vraagstukken van deze veranderende tijd. Ze zullen zelf echt flexibeler, dynamischer en proactiever moeten gaan worden. En in alles gericht op de deelnemer natuurlijk.”

Meten is toch weten
“Het opbouwen van een sterke reputatie begint met het kennen van het sentiment van stakeholders”, vervolgt Ralph. “De stakeholders zijn de werkgevers, werknemers, gepensioneerden en overheid. Wat zijn hun verwachtingen? Ga dus eens objectief bepalen hoe de reputatie van je fonds er momenteel voor staat, bepaal dan de strategische koers waar je naar toe zou willen en maak vervolgens een goed plan hoe je daar komt. Het opbouwen van een sterke reputatie kan de pensioensector niet alleen. Bij het inventariseren van de verwachtingen is het cruciaal om de belangrijkste stakeholders goed mee te nemen. Iedereen weet dit rationeel wel, maar in de praktijk zie ik het helaas nog te weinig gebeuren en dat is echt zonde. Stakeholders hebben immers relevante kennis en ervaring die in een strategische koers ingebracht kunnen worden. “Bovendien,” vervolgt Ralph, “creëren pensioenfondsen met een integrale aanpak direct ook draagvlak bij hun stakeholders. En dat is cruciaal. Verandering realiseer je immers niet solo, maar samen. Benut de winst in wisselwerking!”

[Kader]
Over het Reputatieregiemodel
Het is een methode die de dialoog in het hart van het beleid zet en waarmee organisaties hun positieve invloed in de samenleving kunnen vergroten. Doelgericht op basis van een integrale visie. Immers, het bouwen en onderhouden van een sterke reputatie gaat niet vanzelf. Er is inzicht nodig waar de organisatie nu staat en wat de sterke punten en verbetermogelijkheden zijn. Het Reputatieregiemodel is een hulpmiddel voor bestuurders, directeuren, communicatiemanagers en -adviseurs die gestructureerd willen bouwen aan de naam en faam van hun organisatie.

Een krachtige aanpak voor reputatiemanagement bestaat uit drie nauw verbonden dimensies.
1. Positionering: samenwerken aan richting en betekenis als basis voor het bouwen aan onderscheidende merken en sterke reputaties.
2. Professionalisering: het versterken van de samenwerking tussen het topmanagement en (corporate) communicatie. Plus het organiseren van de juiste aanpak om het verhaal van de organisatie tot leven te wekken.
3. Profilering: het realiseren van de gewenste zichtbaarheid en uitstraling. Offensief waar het kan, defensief waar het moet. Altijd gericht op het versterken van voorkeur en vertrouwen.

[Einde kader]

rm