InsurTech: samenwerking en open innovatie

Uitgave: Pensioen Bestuur & Management (PBM) nummer 2 2020

HAROLD MAHADEW, SENIOR BELEIDSADVISEUR DISTRIBUTIE EN INSURTECH VERBOND VAN VERZEKERAARS Rubriek: Nieuwe ontwikkelingen
Geplaatst op 03-06-2020
InsurTech: samenwerking en open innovatie De internationale verzekeringssector is al een tijdje in de ban van BigTechs zoals Google, Apple, Facebook en Amazon (GAFA). Men kijkt met argusogen naar elke beweging van BigTechs, met name waar het gaat om het mogelijke disruptieve karakter en de impact van Artificial Intelligence (AI) op de sector. Vooralsnog lijkt disruptie uit te blijven en zien we zelfs enkele samenwerkingsverbanden ontstaan met BigTechs. Echter, wat niet is, kan nog komen. En dan is het van belang dat de wetgever een gelijk speelveld tussen bestaande en nieuwe spelers adequaat borgt.

Ik heb het niet over een zwaarder regime voor nieuwe spelers waar sommigen voor pleiten. Het uitgangspunt is dat voor dezelfde activiteiten die dezelfde risico’s creëren dezelfde regels moeten gelden. Zeker als het gaat om AI, data en algoritmes. Een mooie ontwikkeling is dat onlangs de baas van Google aangaf dat AI moet worden gereguleerd. Dat biedt perspectief.

In de verzekeringssector zijn veel InsurTech startups actief. InsurTechs bieden op technologie gebaseerde producten aan en hun dienstverlening is gericht op bijvoorbeeld snellere schadeafhandeling, preventie of geautomatiseerd (verzekerings)advies. Wat betekent dit voor de klantbenadering? Welke mogelijke consequenties heeft dit voor de bedrijfsvoering? En welke ontwikkelingen zijn relevant om in de gaten te houden? Voordat ik op deze vragen inga, eerst een korte blik op andere sectoren.

Andere sectoren
Tegenwoordig is het heel normaal om even snel te Face-timen of te Whatsappen. In de jaren negentig was bellen naar het buitenland peperduur en een beldienst als Skype was nog in veel landen verboden, omdat het nog niet was ingeregeld binnen de wettelijke kaders. Door de komst van nieuwe partijen zoals Skype, het gebruik van internetprotocollen en smartphones is de traditionele markt voor telefonie totaal veranderd met veel (kosten) voordelen voor de klant.
De komst van Uber is een ander voorbeeld. Feit is dat Uber, en het in Europa minder bekende Lyft, met hun ride hailing-service de (taxi)markt op hun kop hebben gezet. Passagiers en rijders vinden elkaar eenvoudig via een app. Van A naar B gaan is veel goedkoper geworden. Het is niet eenvoudig geweest. Er zijn in verschillende landen rechtszaken gevoerd. De dienstverlening op dergelijke technologieplatforms ontwikkelt zich in rap tempo, denk bijvoorbeeld aan het bezorgen van maaltijden.
Technologische ontwikkelingen en het veranderend klantgedrag zijn wellicht de twee belangrijkste trends die dit mogelijk maken. De lessons learned uit de andere sectoren is dat wet- en regelgeving een blokkade kan vormen voor innovatie.

Innovatie en klantbenadering
De moderne klant is (terecht) veeleisend, verwacht gemak en dienstverlening tegen lage kosten. InsurTech startups blinken hier in uit door bijvoorbeeld aan de voorkant van de distributieketen gemak te bieden bij het afsluiten van verzekeringen. Digitaal en snel zijn de norm geworden. Snel je schade regelen tot soms binnen een paar uur of in het geval van een InsurTech als Lemonade, een paar seconden.
En nog belangrijker is dat de klant zelf wil beschikken over zijn data. En dat andere partijen zorgvuldig met zijn data omgaan. De Europese wetgever speelt hier nadrukkelijk op in. Zo is privacy een van de veel besproken thema’s van de afgelopen paar jaar. Europa heeft met de ‘General Data Protection Regulation’ (GDPR) geregeld dat de klant meer controle krijgt over zijn data. Een ander voorbeeld waarbij de klant aan het stuur staat, is de Payment Services Directive (PSD 2). Alleen met toestemming van de rekeninghouder kan een derde partij, die over een vergunning moet beschikken, toegang krijgen tot de betaalrekening van de klant en nieuwe diensten aanbieden. In het Verenigd Koninkrijk heeft onlangs een InsurTech een vergunning gekregen om dergelijke nieuwe diensten aan te bieden. Zo doen InsurTech startups ook hun intrede in de bancaire sector.

Mogelijke consequenties

Innoveren is het toepassen van technologie, data en algoritmes in de bedrijfsvoering. Dit kan grote gevolgen hebben voor de bedrijfsvoering (front-, mid- en backoffice) afhankelijk van hoe de huidige organisatie is ingericht. Aan de inzet van technologie en in het bijzonder AI kunnen risico’s kleven voor de onderneming, klanten en de sector. Daarom worden er, hoewel de technologie nog volop in ontwikkeling is, eisen gesteld aan integere bedrijfsvoering. Zo moet AI in de bedrijfsvoering betrouwbaar en accuraat zijn. De technologie moet op een verantwoorde manier worden ingezet, bijvoorbeeld dat het gebruik ervan geen schade toebrengt aan klanten. De onderneming is eindverantwoordelijk en moet qua governance altijd in control zijn. Ook als er gebruik wordt gemaakt van diensten van derden zoals Cloud serviceproviders.

Relevante ontwikkelingen
Bijna alles rondom AI, algoritmes en Machine Learning is relevant. Voor de pensioensector zijn ook Blockchain en Smart contracts van belang. Verder zijn op korte termijn de volgende twee ontwikkelingen relevant om de boot niet te missen:
- Open innovatie: Klantdata bij de eigen dienstverlener en de op basis hiervan gecreëerde data is eigendom van de klant. Het hergebruik van deze data door derden (InsurTech of andere partijen) kan alleen na toestemming van de klant. Vervolgens kunnen deze derde partijen op maat gemaakte dienstverlening aanbieden. Denk hierbij aan het optimaliseren van de financiële huishouding van de klant (bijvoorbeeld door AI in te zetten om slimmer te verzekeren, sparen en te beleggen) en het delen van informatie met adviseurs. Voor de pensioensector kan open innovatie resulteren in meer inzicht en een betere betrokkenheid van klanten en deelnemers.
- Samenwerking met InsurTech startups: Internationaal wordt het samenwerken met InsurTech startups gezien als dé manier om snel te innoveren. Met als mogelijk gevolg dat, met de focus naar buiten, eigen Labs etc. worden gesloten. In een ideale wereld innoveert elke verzekeraar door samen te werken met InsurTech startups. Investeerders, voorheen vooral Venture Capitalists, maar nu ook (her)verzekeraars, zien daar brood in. In 2019 is er een recordbedrag van USD 6 mrd aan investeringen gedaan in InsurTech startups in ruim 300 deals. Investeringen zijn nodig om op te schalen, producten verder te ontwikkelen, voor marketing en om nieuwe markten te veroveren. Deze investeringen hebben impact. Het is aan te bevelen om bij innovatie de buitenwereld naar binnen te brengen door vooral de samenwerking met startups aan te gaan.

Innoveer je niet? Dan sta je stil, terwijl de wereld om je heen wel verandert. Dat maakt je uiterst kwetsbaar.
Kortom: innoveer!